Με 40.000 θεατές στο στάδιο και 5,8 εκατομμύρια online, οι πρωτοπόροι του heavy metal έδωσαν τον τελικό τους αποχαιρετισμό. Μια βραδιά γεμάτη συναισθήματα, με all-star καλλιτέχνες να αποτίουν φόρο τιμής στους θρύλους.

Η Επιστροφή στις Ρίζες – Το Birmingham αγκαλιάζει τους Ήρωές του

Το Birmingham ντύθηκε στα μαύρα για να υποδεχτεί τους θρυλικούς ήρωες της πόλης για μια τελευταία φορά. Οι τέσσερις μουσικοί των Black Sabbath έλαβαν την τιμητική τους ως πολίτες της πόλης, ενώ το τουριστικό γραφείο κήρυξε το “Καλοκαίρι του Sabbath” με εκδηλώσεις σε όλη τη σεζόν. Η πόλη που αποκαλεί τον εαυτό της “πατρίδα του metal” τίμησε τους θρύλους με την μετονομασία γέφυρας, ένα αφιερωμένο παγκάκι και μια τεράστια εικόνα του Ozzy στο στάδιο.

Η ατμόσφαιρα στο Birmingham ήταν μαγευτική, με τους δρόμους να γεμίζουν από metalheads από όλον τον κόσμο. Η τοπική κοινότητα έδειξε την αφοσίωσή της στους Black Sabbath με αναρίθμητους τρόπους, από τα μπαρ που έπαιζαν συνεχώς τη μουσική τους μέχρι τα καταστήματα που εξέθεταν αφίσες και μερχαντάιζ. Το Villa Park, σπίτι της ποδοσφαιρικής ομάδας Aston Villa, μεταμορφώθηκε σε έναν ιερό τόπο για τους λάτρεις του metal, με τις truss κατασκευές να αναδύονται σαν μνημεία της rock μουσικής.

Δείτε αυτή τη δημοσίευση στο Instagram.

Η δημοσίευση κοινοποιήθηκε από το χρήστη Aston Villa FC (@avfcofficial)

Η Συμβολική σημασία της τελευταίας εμφάνισης

Η συναυλία αυτή διαφέρει από τις προηγούμενες “τελευταίες” συναυλίες του 1999 και 2017. Με την υγεία του Ozzy Osbourne να αποτελεί πηγή ανησυχίας λόγω της πάθησης Parkinson που αντιμετωπίζει, αυτή η φορά φαίνεται να είναι πραγματικά η τελευταία. Ο Ozzy κυριάρχησε ακόμη και πριν ανέβει στη σκηνή, με τα εισιτήρια να προωθούνται ως “Ozzy Osbourne show” αντί για “Black Sabbath show”.

Η εμπορική προσέγγιση της εκδήλωσης έδειξε την τεράστια επιρροή του Ozzy ως σόλο καλλιτέχνη, κάτι που ενίοτε έκανε τους θαυμαστές να αναρωτιούνται αν η βραδιά θα ήταν πραγματικά αφιερωμένη στο συγκρότημα ή στον χαρισματικό frontman. Ωστόσο, όταν άναψαν τα φώτα και ακούστηκαν τα πρώτα riffs, όλες οι αμφιβολίες διαλύθηκαν – αυτό ήταν πραγματικά ένα tribute στη συλλογική κληρονομιά των Black Sabbath.

Η σχέση με την Πατρίδα

Η σχέση των Sabbath με το Birmingham δεν ήταν πάντα τόσο στενή όσο θα θέλαν και οι δύο πλευρές να παραδέχονται. Κατά τη δεκαετία του ’70, η μπάντα περνούσε περισσότερο χρόνο σε περιοδείες στην Αμερική παρά στην πατρίδα τους. Είναι πιθανό περισσότεροι θεατές από το Cleveland, Detroit ή Pittsburgh να έχουν δει τους Sabbath live παρά πραγματικοί κάτοικοι του Birmingham.

Αυτή η απόσταση δεν ήταν τυχαία – οι Black Sabbath έγιναν διεθνές φαινόμενο πολύ γρήγορα, και η αμερικάνικη αγορά τους προσέφερε τις μεγαλύτερες ευκαιρίες. Η βιομηχανία εκείνη την εποχή λειτουργούσε διαφορετικά, με τις περιοδείες να επικεντρώνονται εκεί όπου οι πωλήσεις ήταν υψηλότερες. Παρ’ όλα αυτά, η πνευματική σύνδεση με το Birmingham παρέμεινε ισχυρή, και η τελευταία συναυλία αποτέλεσε τον τρόπο να κλείσει αυτός ο κύκλος.

Καλλιτέχνες Παγκόσμιας Κλάσης

Η λίστα των καλλιτεχνών που συμμετείχαν στο αποχαιρετιστήριο tribute αποτέλεσε μια πραγματική επιδείξη δύναμης του metal και hard rock. Το lineup περιλάμβανε ονόματα που θεωρούνται θρύλοι στο είδος τους, από τους πρωτοπόρους της prog-metal μέχρι τους σύγχρονους εκπροσώπους του extreme metal. Η επιλογή δεν ήταν τυχαία – κάθε καλλιτέχνης αντιπροσώπευε μια διαφορετική πτυχή της κληρονομιάς που άφησαν οι Black Sabbath.

Η έναρξη με Mastodon και τους πρώτους φόρους τιμής

Ο Jason Momoa, ως μάστερ των τελετών, έδωσε το έναυσμα για μια μέρα γεμάτη μουσική. Η παρουσία του Hollywood αστέρα προσέθεσε μια επιπλέον διάσταση glamour στην εκδήλωση, παρόλο που η εμφάνισή του ήταν κάπως ασυνάρτητη. Οι Mastodon άνοιξαν την αυλαία μπροστά σε ένα στάδιο που είχε γεμίσει από την 1η το μεσημέρι, δείχνοντας την αφοσίωση των fans. Παρά την πρόσφατη αλλαγή τραγουδιστή, η μπάντα από την Atlanta παρουσίασε έναν εντυπωσιακό φόρο τιμής στους Sabbath.

Οι Rival Sons με τα πιο καθαρά blues-influenced riffs προσάρμοσαν καλύτερα στην ακουστική του σταδίου από το τεχνικό grinding των Mastodon. Η διαφορά στην προσέγγιση έδειξε πόσο ευρύ ήταν το φάσμα των επιρροών που άσκησαν οι Black Sabbath – από τη βαριά πλευρά μέχρι τις blues ρίζες. Οι Anthrax, παρά τη σύντομη διάρκεια των σετ (περίπου 15 λεπτά), κατάφεραν να μεταδώσουν την ένταση του thrash metal.

Δείτε αυτή τη δημοσίευση στο Instagram.

Η δημοσίευση κοινοποιήθηκε από το χρήστη Classic Rock (@classicrockmag)

Η Lzzy Hale των Halestorm έθεσε ένα σημαντικό ζήτημα όταν ρώτησε πού είναι “οι γυναίκες του heavy metal”, με μόλις ένα εικοστό του κοινού να σηκώνει τα χέρια. Αυτή η στιγμή υπογράμμισε τη συνεχιζόμενη υποαντιπροσώπευση των γυναικών στο metal, παρά τη σημαντική παρουσία καλλιτεχνών όπως η ίδια η Hale.

Η έκπληξη του Yungblud και η αλλαγή γενιάς

Ο Yungblud αποτέλεσε την πιο αναπάντεχη και επιτυχημένη έκπληξη της ημέρας. Ο νεαρός Brit καλλιτέχνης, που κινείται κυρίως σε alternative rock και pop-punk ύφος, έκανε μια εντυπωσιακή εμφάνιση ανοίγοντας με το “Changes”, το πιάνο βαλς από το τέταρτο άλμπουμ των Sabbath.

Ο Yungblud έδωσε τον καλύτερο εαυτό και κατάφερε να συνδεθεί άμεσα με το κοινό. Παρά το γεγονός ότι πολλοί θεατές μπορεί να μην τον γνώριζαν, κατάφερε να πετύχει έναν singalong σε ολόκληρο το στάδιο. Με ένα μόνο τραγούδι κατάφερε να κλέψει το πρώτο τρίτο του σόου, αποδεικνύοντας ότι η μουσική των Black Sabbath μπορεί να μεταφραστεί σε διαφορετικές γενιές και στυλ.

Οι προοδευτικοί Ήχοι – Alice in Chains, Gojira και Tool

Οι Alice in Chains, παρά την κλασική τους θέση στο grunge pantheon, έδειξαν κάπως νωθρή εμφάνιση. Η μπάντα του Seattle, που έχει έντονες metal επιρροές, δεν κατάφερε να αξιοποιήσει πλήρως τη δυναμική του μεγάλου σταδίου. Αντίθετα, οι Γάλλοι Gojira ήταν εντυπωσιακά καταλυτικοί, παίζοντας με σαφήνεια και αμεσότητα.

Οι Gojira κατάφεραν να προσαρμόσουν την περίπλοκη progressive death metal προσέγγισή τους στις απαιτήσεις της συναιλίας. Η νευρικότητά τους όταν παρουσίασαν το Sabbath cover τους, “Under the Sun”, ήταν γοητευτική, αλλά άδικη – το τραγούδι ήταν εξαιρετικό.

Οι Tool, αν και υποδέχτηκαν σαν ήρωες, παρουσίασαν το prog-metal τους ύφος που μπορεί να φαίνεται περίπλοκο στους αμύητους. Η φιλοσοφική και σχεδόν μαθηματική προσέγγισή τους στο metal αποτελεί μια εξέλιξη του πειραματισμού που οι Black Sabbath ξεκίνησαν στις δεκαετίες του ’70.

Οι μεγάλες στιγμές – Guns N’ Roses και Metallica

Όταν έφτασαν οι μεγαλύτεροι καλλιτέχνες, το στάδιο έδειξε την αληθινή του δυναμική. Μετά τους Slayer – που ακούγονταν σαν εργασίες δρόμου, κάτι που μπορεί να παρθεί ως φιλοφρόνηση ή όχι – οι Guns N’ Roses περπάτησαν στη σκηνή σαν να τους ανήκε. Η μπάντα του Axl Rose άνοιξε με το “Never Say Die” των Sabbath.

Οι Guns N’ Roses έπαιξαν επίσης το “Sabbath Bloody Sabbath” και έριξαν μόνο δύο από τα δικά τους μεγάλα hits, “Paradise City” και “Welcome to the Jungle”. Η στρατηγική αυτή έδειξε σεβασμό προς τους τιμώμενους Black Sabbath.

Δείτε αυτή τη δημοσίευση στο Instagram.

Η δημοσίευση κοινοποιήθηκε από το χρήστη Classic Rock (@classicrockmag)

Οι Metallica ήταν φανταστικοί από το πρώτο τους cover του “Hole in the Sky”. H thrash metal τετράδα από το San Francisco έδειξε γιατί θεωρούνται από τους καλύτερους live performers στον κόσμο. Το “For Whom the Bell Tolls” περιέχει μερικά από τα μεγαλύτερα riffs του metal σε ένα τραγούδι, και η εκτέλεσή του ήταν αψεγάδιαστη.

Η τελευταία πράξη – Ozzy και οι Black Sabbath

Ο Ozzy Osbourne – Ένας πολεμιστής στον θρόνο

Όταν τελικά ήρθε η στιγμή για τον Ozzy Osbourne, η ατμόσφαιρα στο Villa Park έγινε ηλεκτρική. Ο Prince of Darkness εμφανίστηκε στη σκηνή σε έναν μαύρο θρόνο, από τον οποίο δεν κινήθηκε καθόλου κατά τη διάρκεια της εμφάνισής του. Η εικόνα ήταν συμβολική – ο άνθρωπος που για δεκαετίες τρέχει και πηδά στη σκηνή, τώρα καθισμένος σε μια βασιλική θέση, παρατηρώντας το βασίλειο που δημιούργησε.

Δείτε αυτή τη δημοσίευση στο Instagram.

Η δημοσίευση κοινοποιήθηκε από το χρήστη Re.Ingresse (@re.ingresse)

Κατά τη διάρκεια του “Coming Home”, η πάλη του με την intonation ήταν και οδυνηρή και συγκινητική. Φάνηκε στο χείλος των δακρύων καθώς το κοινό τον “έφερε σπίτι” με τις φωνές του, αλλά κατάφερε να φέρει τα πάντα πίσω με έναν θριαμβευτικό “Crazy Train”. Η παρουσία του Randy Rhoads στη μουσική, έστω και μέσω του τραγουδιού, πρόσθεσε μια επιπλέον συναισθηματική διάσταση.

Δείτε αυτή τη δημοσίευση στο Instagram.

Η δημοσίευση κοινοποιήθηκε από το χρήστη Classic Rock (@classicrockmag)

Το “Mr. Crowley” που άνοιγε με δυσοίωνο όργανο, ήταν γελοίο στον κωδικοποιημένο σατανισμό του, αλλά εξίσου θαυμάσιο στη θεατρικότητά του. Ο Ozzy έδειξε ότι ακόμη και ταλαιπωρημένος από τα χρόνια και την ασθένεια, διατηρεί τη μαγεία που τον έκανε icon. Το “Suicide Solution” – το τραγούδι που κάποτε θεωρήθηκε ότι προωθεί τον θάνατο στους νεαρούς metalheads – ήταν μια γιορτή αντί για μια οδύνη.

Το τελευταίο Κεφάλαιο – Black Sabbath

Υπήρχε μια σαφή διάκριση μεταξύ του σετ του Ozzy και του σετ των Black Sabbath. Ενώ το σόλο σετ του Ozzy βασίστηκε κυρίως στα hits της δεκαετίας του ’80, οι Sabbath στράφηκαν αποκλειστικά στα πρώτα δύο άλμπουμ τους – εκείνα που ουσιαστικά εφηύραν το heavy metal. Η επιλογή αυτή ήταν σκόπιμη, θέλοντας να υπενθυμίσει στον κόσμο την πρωτοπόρα φύση του έργου τους.

Στις μεγάλες οθόνες μπορούσες να δεις τις prosthetic άκρες των δακτύλων του Tony Iommi, τις μεταλλικές προσθέσεις που χρησιμοποιούσε για να παίζει εκείνα τα καθοριστικά downtuned riffs για δεκαετίες μετά από το εργατικό ατύχημα που τον στοίχισε τις άκρες των δακτύλων. Αυτή η λεπτομέρεια υπογράμμισε τη σχεδόν μυθική φύση της ιστορίας των Black Sabbath – ένας κιθαρίστας που έχασε τα δάκτυλά του αλλά συνέχισε να παίζει και να δημιουργεί.

Η μπάντα τίμησε το περιβάλλον τους με τον πιο Birmingham τρόπο που μπορούσαν: για να κλείσει το σετ του, ο Geezer Butler έπαιξε ένα μπάσο στα χρώματα claret και blue της Aston Villa με το μότο του κλαμπ “Prepared” τυπωμένο στο σώμα. Ήταν μια πολύ Birmingham κίνηση σε αυτό που υπήρξε μια πολύ διεθνής μέρα.

Η επιστροφή του Bill Ward – Το Τελευταίο Κομμάτι του Παζλ

Ένα από τα πιο συγκινητικά στοιχεία της βραδιάς ήταν η επιστροφή του Bill Ward, του αρχικού drummer των Black Sabbath. Ο Ward πρόσθεσε το swing που άλλοι Sabbath drummers δεν κατάφεραν ποτέ να αναπαραγάγουν. Η παρουσία του έκλεισε τον κύκλο, επαναφέροντας την κλασική σύνθεση που δημιούργησε τα πρώτα, επαναστατικά άλμπουμ.

Ο ήχος του Ward είχε μια οργανικότητα που έλειπε από τις πιο σύγχρονες παραγωγές. Τα fills του, τα breaks και η συνολική groove προσέγγισή του υπενθύμισε στους θεατές γιατί οι Black Sabbath δεν ήταν απλά μια heavy metal μπάντα, αλλά μια ρυθμική δύναμη που έβγαινε από τις blues και jazz επιρροές του drummer τους. Το Τελευταίο Κεφάλαιο – Black Sabbath.

Υπήρχε μια σαφή διάκριση μεταξύ του σετ του Ozzy και του σετ των Sabbath. Οι Sabbath βασίστηκαν αποκλειστικά στα πρώτα δύο άλμπουμ τους. Στις μεγάλες οθόνες μπορούσες να δεις τις ψεύτικες άκρες των δακτύλων του Tony Iommi, που χρησιμοποιούσε για να παίζει εκείνα τα downtuned chords για δεκαετίες μετά από το εργατικό ατύχημα. Η μπάντα τίμησε το περιβάλλον τους: για να κλείσει το σετ, ο Geezer Butler έπαιξε ένα μπάσο στα χρώματα claret και blue της Villa με το μότο του κλαμπ τυπωμένο στο σώμα.

Η κληρονομιά που μένει

Δείτε αυτή τη δημοσίευση στο Instagram.

Η δημοσίευση κοινοποιήθηκε από το χρήστη 🤫 (@biffbutler)

Η βραδιά ανήκε όχι μόνο στον Ozzy, αλλά στους τέσσερις Black Sabbath που άλλαξαν τη rock μουσική για πάντα. Κανένας από τους παρευρισκόμενους καλλιτέχνες δεν είχε τη μοναδική δύναμη που εξακολουθούν να κατέχουν οι πρωτοπόροι της metal μουσικής. Ήταν συγκινητικό να βλέπεις πόσο ενωμένο ήταν το κοινό πίσω από τον Ozzy, με πολλά δάκρυα κατά τη διάρκεια του σόλο σετ του. Αυτή η συναυλία θα μείνει στην ιστορία ως η τελευταία φορά που οι θεμελιωτές του heavy metal αποχαιρέτησαν τον κόσμο με αξιοπρέπεια αφήνοντας παρακαταθήκη για τις μελλοντικές γενιές.