urban culture
Διαβάσαμε και σας προτείνουμε: Stephen King “Το Ινστιτούτο”, ανάλυση και κριτική του έργου

- Αρχική
- urban life
- urban culture
- Διαβάσαμε και σας προτείνουμε: Stephen King “Το Ινστιτούτο”, ανάλυση και κριτική του έργου
Μέσα από την ιστορία παιδιών με παραψυχικές ικανότητες, ο συγγραφέας εξερευνά θέματα εξουσίας, ηθικής και ανθρώπινης αντοχής. Ένα έργο που αφήνει το αποτύπωμά του στον αναγνώστη με την ένταση και τα βαθιά μηνύματά του.
Η Υπόθεση
Ο τίτλος του βιβλίου ενδεχομένως κάποιους αμύητους στη γραφή του King να τους αποπροσανατολίσει. Έτσι, μπορεί να νομίζουν πως πρόκειται για κάποιο ίδρυμα, που συγκεντρώνει χαρισματικά παιδιά, φιντάνια στο είδος τους. Στελεχωμένο με χώρους για διάβασμα και μελέτη.
Στον εφιαλτικό κόσμο όμως του Stephen King, που πολλές φορές είναι ειδωμένος από την παιδική ματιά, το ινστιτούτο εξυπηρετεί άλλους σκοπούς. Πρόκειται για ένα παρακρατικό οργανισμό που στεγάζεται μυστικά σε ένα συγκρότημα κτιρίων, μέσα στην καρδιά ενός τεράστιου πυκνού δάσους στο Μέιν.
Σκοπός του ινστιτούτου να συγκεντρώνει στους κόλπους του απαχθέντα παιδιά με παραψυχικές, υπερφυσικές ικανότητες (είναι είτε τηλεπαθητικά, είτε τηλεκινητικά). Τα συγκεντρώνουν σε εγκαταστάσεις που σταδιακά διαπιστώνεις πως πρόκειται για σύγχρονο Άουσβιτς και Νταχάου. Ενώ στα κτίρια του τελικού σταδίου των πειραμάτων πάνω στα παιδιά ο συγγραφέας σε εισάγει σε μια κανονική κόλαση επί της γης.
Μέσα σε αυτές τις συνθήκες τα συγκεντρώνουν, και εν μέσω πειραμάτων και διαφόρων ενέσεων, οξύνουν τις ιδιαίτερες αυτές δυνάμεις τους. Έπειτα ενώνουν τις δυνάμεις των παιδιών σε μία ενιαία ενέργεια, την οποία την κατευθύνουν οι επιστήμονες από απόσταση για να εξουδετερώσουν θανάσιμους εχθρούς της Αμερικής.
Ωστόσο το τίμημα για τα παιδιά είναι μεγάλο. Στο τέλος, εξουθενώνονται μοιραία από τους δυνατούς πονοκέφαλους που αποκτούν. Ώσπου καταλήγουν εγκεφαλικά νεκρά, χωρίς να μπορούν να αυτοεξυπηρετηθούν και οι επιστήμονες τα “διαγράφουν” περνώντας τα μέσα από το μεγάλο αποτεφρωτήριο του ιδρύματος.
Λίγα λόγια για τον συγγραφέα
Ο Stephen King ξέρει να δημιουργεί ένα άρτιο ογκώδες βιβλίο τρόμου με την ίδια ευκολία που μπορεί κάποιος να κάνει μια καθημερινή εργασία. Το συνθέτει με στοιχεία φαινομενικά αντίθετα μεταξύ τους. Όπως στο εν λόγω βιβλίο, όπου εξυμνεί την έννοια της φιλίας, του ηρωισμού, της αυτοθυσίας και αυτή της πατρικότητας μέσα από τα στοιχεία της αγωνίας, του τρόμου και της βίας.
Μαζί με την λεπτομερή και εκτενή περιγραφή του πλέκει έναν ιστό όπου σταδιακά σε καθηλώνει πάνω σε αυτόν και σε ακινητοποιεί. Και, αφού πια σου ρίξει τις άμυνες, εντελώς παθητικά παρακολουθείς την εξέλιξη του βιβλίου με την αγωνία όμως και τον φόβο μέσα σου να χτυπάνε στο κόκκινο.
Αναφορές σε προγενέστερα έργα του καθώς και στην Βίβλο
Με το βιβλίο του αυτό επιστρέφει στο προσκήνιο με ένα προσφιλές αγαπημένο του θέμα. Και αυτό είναι τα παιδιά με παραψυχικές και υπερφυσικές ικανότητες. Το ίδιο θέμα πραγματευόταν στο Κάρι και στο Πύρινη Οργή. Σε πολλά σημεία μοιάζει και στην τηλεοπτική επιτυχία Stranger Things.
Όπως και σε εκείνα τα έργα έτσι και εδώ εχθρός και απειλή δεν είναι κάποιο βαμπίρ, μπαμπούλας ή λυκάνθρωπος. Η απειλή και ο τρόμος εκπορεύονται από σκοτεινούς ανθρώπους που έχουν κυβερνητικά αξιώματα και γνώσεις επιστήμονα. Το τερατώδες και αποκρουστικό λοιπόν μετασχηματίζεται σε κάτι γνώριμο για μας και οικείο, σε πρόσωπα και υποστάσεις ανθρώπινες.
Πολλές οι αναφορές και εδώ σε ιστορίες της Βίβλου. Μάλιστα, κάποια στιγμή, στο βιβλίο οι ήρωες θα βιώσουν ένα γεγονός παρόμοιο με αυτό του Σαμψών αιχμάλωτου στο ναό των Φιλισταίων.

Λίγα λόγια για τους κεντρικούς χαρακτήρες του βιβλίου
Τιμ Τζέιμσον
Ο Τιμ Τζέιμσον είναι ένας έκπτωτος από το αστυνομικό σώμα εξαιτίας ενός άτυχου γεγονότος. Αποφασίζει, λοιπόν, να γίνει οδοιπόρος σε αναζήτηση μιας καλύτερης τύχης. Έτσι, περιφέρεται σε διάφορα σημεία της χώρας ώσπου φτάνει σε μια μικρή κωμόπολη, ακροβολισμένη σε ένα σημείο κόμβο στη Β. Καρολίνα.
Μας τον παρουσιάζει στις πρώτες πενήντα σελίδες ο συγγραφέας προτού αλλάξει άρδην η ιστορία του βιβλίου. Ωστόσο η γνωριμία του αναγνώστη με τον Τιμ έχει ήδη γίνει και προς το τέλος του βιβλίου θα αναλάβει τον ρόλο του φύλακα αγγέλου για τον μικρό μας πρωταγωνιστή.
Λουκ Έλις
Είναι ο κεντρικός χαρακτήρας του βιβλίου και ζει στο άλλο άκρο της Αμερικής, στη Μινεσότα. Πρόκειται για ένα παιδί πολύ ιδιαίτερο καθώς εκτός από μεγαλοφυΐα (στα 12 του έχει ήδη περάσει σε δύο πανεπιστήμια) κατέχει και υπερφυσικές παραψυχικές ικανότητες, μπορεί και μετακινεί αντικείμενα.
Ζει σε ένα ιδιαίτερα υπερπροστατευτικό και μεσοαστικό περιβάλλον όπου οι γονείς του έχουν πλήρη επίγνωση της ιδιαιτερότητας και των ικανοτήτων του. Όλα κυλάνε ομαλά και ειδυλλιακά στη ζωή του, ώσπου κάποιο βράδυ αρπάζεται βίαια από μια ομάδα ανθρώπων και με την άγρια δολοφονία των γονιών του απάγεται.

Οι κακοί της υπόθεσης
Το ανώτατο προσωπικό της παρακρατικής οργάνωσης στελεχώνεται από ανώτατους αξιωματούχους του στρατού που έχουν αποσυρθεί από τις θέσεις της επιστήμης και του στρατού. Και, συμπληρώνεται από κατώτερες ειδικότητες, αυτών που είναι φροντιστές, επιστάτες, καμαριέρες και τεχνικοί του ιδρύματος.
Ενώ ο εκτελεστικός βραχίονας της οργάνωσης αποτελείται από τις ομάδες δράσης. Οι ομάδες αυτές απαρτίζονται από κομάντος και στρατιώτες που έχουν παραιτηθεί από τον αμερικανικό στρατό για να ενταχθούν στην οργάνωση.
Ιθύνων νους του οργανισμού είναι η αδίστακτη και χωρίς ηθικούς φραγμούς Σιγκμπι. Δεύτερος σε ιεραρχία ο μεθοδικός και επικίνδυνος επιστήμονας Στάκχαουζ. Και οι δύο σου δίνουν την αίσθηση πως έχουν ξεπηδήσει από κάποιο ναζιστικό επιτελείο του Χίτλερ καθώς οι τακτικές και μέθοδοί τους σε πειράματα πάνω στα παιδιά θυμίζουν εποχές Μένγκελε.
Το επιμύθιο
Το έργο έχει την ηθική και κοινωνική του διάσταση. Και ο συγγραφέας φροντίζει να το θίξει μέσα από την τέχνη που κατέχει, αυτή του τρόμου. Μια παρακρατική, αδίστακτη οργάνωση με πρόσχημα το καλό της πατρίδας και την ασφάλεια της από τους εξωτερικούς εχθρούς χρησιμοποιεί με τον πιο τρομακτικό τρόπο παιδιά απαχθέντα αμερικανικών οικογενειών.
Το οξύμωρο και η ειρωνεία πως τα παιδιά αυτά αποτελούν το μέλλον και την ελπίδα της Αμερικής, ο άνθος της πατρίδας τους. Η οργάνωση, ωστόσο, τα χρησιμοποιεί σαν “αναλώσιμους πόρους” που της ανήκουν, ενώ τα καταστρέφει σταδιακά εν μέσω φρικτών και βασανιστικών πειραμάτων για να πετύχει προσωπικούς της στόχους.
Ο μετρ του τρόμου και του φανταστικού γνωρίζει να αποδομεί κλασικές ιστορίες τρόμου και να τις συνθέτει με την ξεχωριστή δική του υπογραφή. Εδώ είναι ειδωμένη από τη ματιά ενός αθώου, απροστάτευτου μικρού παιδιού και αυτό το κάνει ακόμη πιο τρομακτικό και αγχώδες το μυθιστόρημα.
Συνθέτει μια ζοφερή, δυστοπική κοινωνία για τα παιδιά, μία πραγματική τρομακτική κόλαση περιφραγμένη στο σύμπλεγμα των κτιρίων της οργάνωσης. Όμως μέσα σε αυτό το φρικτό και ανίερο τοπίο φυτρώνουν και ανθίζουν οι σπόροι της φιλίας, του θάρρους, της αυτοθυσίας και της πατρικότητας.







